De koe

Een koe is een vrouwelijk rund. Het is een zoogdier en wordt in Nederland hoofdzakelijk voor de productie van melk gehouden. Een melkkoe geeft in een lactatieperiode gemiddeld 25 liter melk per dag. Een koe wordt gemiddeld 315 dagen per jaar gemolken. Dit komt neer op een gemiddelde productie van 7875 liter melk per koe per jaar. Sommige koeien produceren tijdens hun leven wel 100.000 liter melk. Een koe kan een leeftijd van 20 jaar bereiken.

De voorloper van onze melkkoe is de oeros (in het Latijn Bos primigenius ). Deze oeros was een indrukwekkend dier, twee meter hoog en met lange, naar voren uitstekende hoorns. Dit wilde dier is geleidelijk door de mens getemd, zodat de tamme runderen voor hun melk en vlees konden worden gehouden. De veehouderij ontstond rond 7000 voor Christus in het Nabije Oosten. De eerste koeien zijn rond 5000 voor Christus in Nederland gesignaleerd.

Het jong van een koe wordt een kalf genoemd. Een eenjarig dier wordt een pink genoemd. Een pink wordt gedekt of geïnsemineerd op een leeftijd van ongeveer 15 maanden. Een koe heeft een gemiddelde draagtijd van 281 dagen. Na het afkalven heeft een pink een leeftijd van ongeveer 24 maanden en wordt dan een vaars genoemd. Na ongeveer 3 weken kan de vaars opnieuw gedekt of geïnsemineerd worden als de vaars tochtig wordt. Deze tochtigheid herhaalt zich elke 3 weken totdat de vaars drachtig is. Als het dier op driejarige leeftijd voor de tweede keer heeft gekalfd, wordt het een koe genoemd

Stamboeken
Om betere dieren te fokken, werden in 1874 het Nederlands Rundveestamboek en in 1979 het Fries Rundveestamboek opgericht. Deze stamboeken registreerden koeien en stieren die aan bepaalde voorwaarden voldeden en organiseerden keuringen. Er kwam ook een indeling van de Nederlandse koeien in drie rassen: zwartbont Fries en zwartbont Hollands, roodbont Maas-Rijs-IJssel en zwartblaar Groning

De melk
De melk wordt gevormd in de melkblaasjes van de uier. Melkvormende cellen halen de nodige bestanddelen uit het bloed. Er moet circa 300 tot 400 liter bloed passeren om 1 liter melk te maken.

Weetjes

• Het aantal melkgevende koeien in Nederland bedraagt 1,5 miljoen.
• Nederlandse melkkoeien geven ruim 300 dagen per jaar melk.
• ze produceren dan gemiddeld 7.400 kilogram melk per jaar.
• Een koe in de wei eet per dag 80 kilogram gras.
• Een koe in de stal besteedt gemiddeld 2 uur per dag aan eten en drinken.
• Een koe heeft per etmaal voldoende aan 20 minuten slaap.
• De gemiddelde hoogte van Nederlandse melkkoeien is 1.45 meter.
• Een koe weegt rond de 500 kilogram.